Κολονοσκόπηση

Τι είναι;

Η κολονοσκόπηση είναι μία εξέταση η οποία γίνεται με τη χρήση ενός είδους κάμερας σε σχήμα σωλήνα που λέγεται κολονοσκόπιο, με το οποίο εισέρχεται μέσω του πρωκτού, στο εσωτερικό του παχέος εντέρου και σε ορισμένες περιπτώσεις στο τελικό τμήμα του λεπτού εντέρου (τελικός ειλεός) για να εξετάσει το εσωτερικό τους, ενδεχομένως να λάβει βιοψίες ή να διενεργήσει πρόσθετες επεμβάσεις όπως εκτομή πολυπόδων, καυτηριασμός, διαστολή στένωσης κ.α.. Συνήθως κατά τη διάρκεια της κολονοσκόπησης χορηγείται φαρμακευτική καταστολή (μέθη).

Ποια είναι η προετοιμασία;

Συνήθως τρεις ημέρες πριν την εξέταση συστήνεται δίαιτα πτωχή σε φυτικές ίνες και την ημέρα πριν την εξέταση λαμβάνεται προετοιμασία του εντέρου με καθαρτικά. Θα πρέπει να έχει ενημερωθεί ο ιατρός για τη λήψη φαρμάκων που επηρεάζουν την πηκτικότητα του αίματος, ώστε να γίνουν κατάλληλες τροποποιήσεις, καθώς και για φάρμακα σχετικά με τον σακχαρώδη διαβήτη.

Πόσο διαρκεί;

Ο μέσος χρόνος μιας απλής διαγνωστικής κολονοσκόπησης κυμαίνεται από 20 έως 40 λεπτά της ώρας. Σε περίπτωση πρόσθετων επεμβάσεων, ανατομικών ή άλλων τεχνικών δυσκολιών δύναται να διαρκέσει περισσότερο.

Πότε πρέπει να γίνεται;

Σύμφωνα με τις τελευταίες οδηγίες της ESGE, σε αυτούς που δεν έχουν οικογενειακό ιστορικό καρκίνου παχέος εντέρου, πρέπει να ξεκινάει προληπτικός έλεγχος με κολονοσκόπηση από την ηλικία των 50 ετών και στη συνέχεια αναλόγως των ευρημάτων. Όταν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό η πρόληψη πρέπει να ξεκινάει νωρίτερα.

Επίσης η κολονοσκόπηση συστήνεται σε ασθενείς που παρουσιάζουν:

  • Σιδηροπενική αναιμία
  • Απώλεια αίματος ή/και βλέννης από το ορθό
  • Χρόνιο διαρροϊκό σύνδρομο
  • Επείγουσες καταστάσεις όπως αιμορραγία κατώτερου πεπτικού, ενσφήνωση ξένου σώματος, αποσυμφόρηση παχέος εντέρου κ.α.

Επίσης γίνεται σε ασθενείς για την:

  • Παρακολούθηση προηγηθείσας εκτομής πολυπόδων ή συνδρόμων πολυποδίασης ή χειρουργηθέντος καρκίνου εντέρου
  • Παρακολούθηση ιδιοπαθών φλεγμονωδών νοσημάτων του εντέρου (ΙΦΝΕ)
  • Διενέργεια πρόσθετων επεμβάσεων (διαστολές, εκτομή πολυπόδων κ.α.)
  • Διερεύνηση παρατεινόμενου πυρετού
  • Διερεύνηση και λήψη βιοψιών για ύποπτα ή γνωστά νοσήματα (σύνδρομα δυσαπορρόφησης, λοιμώξεις, νεοπλασίες)
  • Διερεύνηση ευρημάτων απεικονιστικού ελέγχου

Πότε δεν πρέπει να γίνεται;

  • Σε υποψία διάτρησης στον πεπτικό σωλήνα
  • Σε υποψία τοξικού μεγάκολου ή περιτονίτιδας
  • Όταν ο ασθενής είναι αιμοδυναμικά ασταθής ή με βαριά αναπνευστική ανεπάρκεια
  • Όταν υπάρχει πρόσφατη ισχαιμία του μυοκαρδίου ή σοβαρή αρρυθμία
  • Όταν δεν συνεργάζεται ο ασθενής

Υπάρχουν επιπλοκές;

Είναι μια ασφαλής εξέταση αλλά όπως κάθε επεμβατική εξέταση εμπεριέχει μερικούς κινδύνους επιπλοκών. Σπάνιες επιπλοκές αποτελούν η αιμορραγία σε ποσοστό 1/100 για την οποία μπορεί να χρειαστεί μετάγγιση και/ή χειρουργείο, η διάτρηση του εντέρου σε ποσοστό 1/1000 για την οποία μπορεί να χρειαστεί χειρουργική αντιμετώπιση, οι σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις, τα μείζονα καρδιοαναπνευστικά συμβάματα, η βακτηριαιμία και η ισχαιμική/τοξική κολίτιδα. Τα ποσοστά αυξάνονται σε επεμβατικές ενδοσκοπικές πράξεις. Ασθενείς υπερήλικοι ή/και με βαρύ ιατρικό ιστορικό είναι πιο πιθανό να παρουσιάσουν επιπλοκές.

Έχει 100% ακρίβεια;

Όπως κάθε διαγνωστική εξέταση, η κολονοσκόπηση δεν είναι τέλεια. Είναι πιθανό σε μικρό όμως ποσοστό, να μην ανιχνευθούν υπάρχοντες πολύποδες ή άλλες βλάβες ή να μην ολοκληρωθεί η εξέταση λόγω κακής προετοιμασίας, δυσανεξίας, μη συνεργασίας ή ανατομικών παραλλαγών.